Wyspy Senkaku/Diayou – ChRL i Japonia tworzą mechanizm rozwiązywania sporów

550

Japonia oraz Chińska Republika Ludowa (ChRL) zmierzają w kierunku nowego startu swych relacji. Stosunki, które systematycznie pogarszają się za sprawą m.in. kolejnych naruszeń w sprawie spornych wysp, miały ulec poprawie w kuluarach ostatniego szczytu ekonomicznego w Wietnamie. Japoński minister spraw zagranicznych oświadczył, że obie strony dążą do utworzenia linii specjalnej mającej zmniejszyć ilość niezamierzonych zatarć.

Dalsze rozmowy miały również miejsce przy spotkaniu Xi Jinpinga i Shinzo Abe w Szanghaju. Po raz kolejny toczyły się za zamkniętymi drzwiami i nie zakończyły się utworzeniem ostatecznego rozwiązania. Dyskusja dotycząca obszaru, na którym miałby obowiązywać nowy mechanizm,  nie zdołała rozstrzygnąć kwestii problematycznych wysp. W dalszej dyskusji przedstawiciele obu krajów mieli dojśc do pierwszego znaczącego porozumienia – prawne argumenty w sprawie przynależności terytorium nie mogą zostać osłabione.

Przez teren sporny należy rozumieć wyspy Senkaku, noszące w języku chińskim miano Diayou, przed 2012 rokiem należały do prywatnego właściciela, po – oficjalnie będące własnością Japonii. W swoich roszczeniach ścierają się nie tylko kraj Kwitnącej wiśni i ChRL, ale również Republika Chińska (Tajwan). Tuż po oficjalnym zakupieniu wysp relacje dwóch pierwszych państw uległy wyraźnemu pogorszeniu, doprowadzając do jednego z największych kryzysów ostatnich lat.

Za pomocą dwustronnych umów o rybołówstwie ChRL i Japonia od 1997 roku unikają jednoznacznego rozwiązania kwestii wytyczenia wyłącznej strefy ekonomicznej i zezwalają obu stronom na korzystanie z łowisk. Do podobnego rozwiązania doszło również z Republiką Chińską w 2014 roku.

Tereny otaczające wyspy Senkaku/Diayou składają się z nakładających się wzajemnie na siebie stref identyfikacji powietrznej (AIDZ – Air Defense Identification Zone). Doprowadzają tym samym do pomniejszych incydentów przy poszczególnych samolotach oraz zmuszają do określenia swej przynależności dla kilku różnych krajów. W wypadku strefy znajdującej się bezpośrednio nad wyspami jest to Japonia i, od 2013 roku, ChRL.

Wcześniejsze próby współpracy w sprawie Senkaku/Diayou

Specjalna linia między decydentami tych krajów miała powstać pierwotnie w 2007 roku. Próby współpracy nie zdołały jednak przezwyciężyć sporów w sprawie wysp, skomplikowanych relacji dwóch największych gospodarek regionu. Część problemów we współpracy można również przypisać trudnej kwestii pamięci o wojnie na Pacyfiku. Podobna sytuacja miała miejsce w 2010 roku, gdy gorąca linia miała powstać między politykami obu stron. Nikłe efekty miała również podjęta w 2011 próba utworzenia linii łączącej przedstawicieli Chińskiej Armii Ludowo-Wyzwoleńczej i Japońskich sił samoobrony. Niestety – efekty były takie same.

Ostatecznie jednak mamy do czynienia tylko z zapowiedziami, a wspomniane przypadki uczą, by podchodzić do nich z pewną dozą ostrożności. Niezależnie od efektu końcowego, podjęcie próby pokazuje, że obie strony są po raz kolejny gotowe do prowadzenia dialogu. Dodatkowym tego przejawem niewątpliwie jest ostatnie, nazwane później przez Shinzo Abe „dżentelmeńskim”, spotkanie z Xi Jinpingiem.

 

PODZIEL SIĘ
mm
Pasjonat polityki i stosunków międzynarodowych. Swoje zainteresowanie skupia głównie na regionie Azji i Pacyfiku. Zafascynowany kulturą japońską. Student Instytutu Bliskiego i Dalekiego Wschodu na Uniwersytecie Jagiellońskim.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here